Każdy firmowy rachunek za energię na Słowacji składa się z części zależnej od zużytej energii w kWh oraz z części zależnej od mocy zamówionej w sieci w kW. Za tę moc płaci się co miesiąc, niezależnie od tego, czy jest wykorzystywana, a jej przekroczenie kosztuje kilkukrotnie więcej. Magazyn energii, który pokrywa krótkie szczyty, pozwala zamówić mniejszą moc i przestać płacić za przekroczenia. Nazywa się to peak shaving.
Poradnik · Koszty energii
Peak shaving: jak magazyn energii obniża koszt mocy zamówionej
Kilka krótkich szczytów może przesądzić o tym, ile przez cały rok płaci się za przyłącze. Oto jak rozlicza się moc zamówioną na Słowacji i kiedy opłaca się magazyn, który ścina te szczyty.
1. Dwie liczby w umowie przyłączeniowej
Umowa z operatorem systemu dystrybucyjnego określa maksymalną moc zamówioną. To największa moc, jaką może pobierać przyłącze, a jej zwiększenie oznacza nowy wniosek o przyłączenie i opłatę przyłączeniową. Poniżej niej znajduje się moc zamówiona, czyli część, za którą faktycznie płaci się co miesiąc.
Na średnim napięciu moc zamówioną rezerwuje się na 12 miesięcy, 3 miesiące lub jeden miesiąc. Im dłuższa rezerwacja, tym niższa cena za kW, ale w trakcie jej trwania wartości nie można po prostu obniżyć, a poza obiektami sezonowymi nie może ona być mniejsza niż połowa mocy maksymalnej. W 2026 roku rezerwacja 12-miesięczna kosztuje 8,02 € za kW miesięcznie w Východoslovenská distribučná i 4,94 € w Západoslovenská distribučná.
2. Ile kosztuje przekroczenie
Zapotrzebowanie mierzy się jako średnią moc w każdym 15-minutowym okresie. Najwyższy kwadrans miesiąca porównuje się z mocą zamówioną, a każdy kW powyżej niej jest obciążany karą za dany miesiąc:
- Východoslovenská distribučná: pięciokrotność ceny mocy za każdy kW ponad moc zamówioną i piętnastokrotność za każdy kW ponad moc maksymalną.
- Západoslovenská distribučná: 33,19 € za każdy kW ponad moc zamówioną i 99,58 € za każdy kW ponad moc maksymalną.
Wystarczy jeden kwadrans. Przy 12-miesięcznej cenie Východoslovenská distribučná pojedyncze 15-minutowe przekroczenie o 30 kW kosztuje około 1200 €, tyle co rezerwacja tych 30 kW przez pięć miesięcy. Stredoslovenská distribučná i lokalne systemy dystrybucyjne publikują własne ceny, więc kwoty dla danego obiektu zależą od miejsca przyłączenia.
3. Jak magazyn ścina szczyt
Sterownik magazynu monitoruje moc pobieraną przez obiekt z sieci. Gdy zbliża się ona do ustalonego limitu, magazyn rozładowuje się i pokrywa różnicę. Gdy obciążenie spada, ładuje się z sieci lub z instalacji fotowoltaicznej. Urządzenia pracują dokładnie tak jak wcześniej. Zmienia się tylko przebieg poboru z sieci.
O wielkości decydują dwie liczby. Moc magazynu musi pokryć różnicę między szczytem a nowym limitem. Pojemność musi wystarczyć na cały czas trwania szczytu, z zapasem na szczyty występujące blisko siebie. W większości obiektów wystarcza od jednej do dwóch godzin magazynowania przy pełnej mocy.
Przykład obliczeniowy
- Maksymalna moc zamówiona: 600 kW
- Szczyty do 400 kW, kilka razy w miesiącu
- Przez resztę czasu: poniżej 300 kW
- Magazyn: 100 kW / 200 kWh
- Moc zamówiona obniżona z 400 do 300 kW
- Oszczędność przy cenach Východoslovenská distribučná na 2026 rok: około 9600 € rocznie, nie licząc unikniętych opłat za przekroczenia
4. Na niskim napięciu zasady są inne
Na niskim napięciu opłata stała zależy od prądu znamionowego zabezpieczenia głównego i jest naliczana co miesiąc za każdy amper. Większe zabezpieczenie oznacza wyższą opłatę, niezależnie od tego, czy moc jest kiedykolwiek wykorzystywana.
Jeśli obiekt ma pomiar 15-minutowy odczytywany co miesiąc, można uzgodnić moc zamówioną niższą niż wartość zabezpieczenia, do połowy mocy maksymalnej, każdorazowo na 12 miesięcy. Przekroczenia są wtedy rozliczane tak samo jak na średnim napięciu. Można też zamontować mniejsze zabezpieczenie, aby obniżyć samą moc maksymalną. Jeśli w tym samym punkcie przyłączone jest źródło wytwórcze, należy najpierw sprawdzić warunki dystrybutora.
Kiedy się opłaca, a kiedy nie
Peak shaving opłaca się najbardziej, gdy szczyty są krótkie i rzadkie, gdy regularnie płacą Państwo za przekroczenia albo gdy planują Państwo nowe odbiorniki, na przykład ładowarki EV lub pompę ciepła, których przyłącze nie udoźwignie. W tym ostatnim przypadku magazyn może być tańszy i szybszy niż zwiększenie maksymalnej mocy zamówionej.
Sama oszczędność na mocy rzadko pokrywa koszt magazynu. Najlepiej sprawdza się jako jedno z kilku zadań tego samego systemu: magazynowania nadwyżek z fotowoltaiki, zasilania awaryjnego i peak shavingu. W sterowniku ustawiamy rezerwę na szczyty, aby zadania sobie nie przeszkadzały.
Czego potrzebujemy do oceny
- 15-minutowe dane o obciążeniu z ostatnich 12 miesięcy
- Umowa przyłączeniowa: moc maksymalna i zamówiona, poziom napięcia
- Faktury z opłatami za przekroczenia
- Planowane nowe odbiorniki, na przykład ładowarki lub linie produkcyjne
- Instalacja fotowoltaiczna, jeśli Państwo ją mają
Pytania, które słyszymy
Nie zawsze od razu. Wartości trwającej rezerwacji 12-miesięcznej lub 3-miesięcznej nie można po prostu obniżyć, choć rezerwację 12-miesięczną można po trzech miesiącach zmienić na krótszą. Na niskim napięciu można ją obniżyć dopiero 12 miesięcy po ostatniej zmianie. Sprawdzamy Państwa umowę i planujemy zmianę tak, aby oszczędność zaczęła się tak wcześnie, jak pozwalają przepisy.
Sterownik utrzymuje rezerwę na peak shaving i doładowuje magazyn, gdy tylko pozwala na to obciążenie. Dobieramy magazyn na podstawie pełnego roku Państwa danych, łącznie z najgorszymi dniami, więc najtrudniejsze szczyty są zaplanowane, a nie pozostawione przypadkowi.
Tak. Większość naszych systemów robi jedno i drugie. Część pojemności jest zarezerwowana na szczyty, a reszta magazynuje południową nadwyżkę na wieczór.
Nie. Zmienia moment poboru energii z sieci, a nie jej ilość. Ładowanie i rozładowywanie oznaczają straty rzędu kilku procent, które uwzględniamy w kalkulacji.
Bezpłatna ocena peak shavingu
Ile kosztują Państwa szczyty?
Prosimy przesłać roczne dane 15-minutowe i dane przyłącza. Pokażemy, o ile można obniżyć szczyty i ile to pozwoli zaoszczędzić.
✓ Odpowiadamy w następnym dniu roboczym
✓ Ocena w ciągu tygodnia
✓ Bez zobowiązań i bez presji sprzedażowej
Zamów ocenę peak shavingu
Trzy krótkie pytania. Odpowiadamy w następnym dniu roboczym.